Kthehu pas   Forum-Al.com™ > Media / Politika / Sondazhe > Analiza / Shkrime / Opinione

Analiza / Shkrime / Opinione Le tė “luajmė” sėbashku rolin e analistit dhe tė japim opinionet tona rreth tematikave tė ndryshme qė hasim pėrditė.

Pėrshėndetje Vizitor!
Nėse ju shfaqet ky mesazh do tė thotė se ju nuk jeni regjistruar akoma. Edhe pse nuk jeni regjistruar ju arrini tė shihni pjesėn me tė madhe tė seksioneve dhe diskutimeve tė forumit, por akoma nuk gėzoni tė drejten pėr tė marrė pjesė nė to dhe nė avantazhet e tė qėnurit anėtar i kėtij komuniteti. Ju lutem : REGJISTROHUNI qė tė dėrgoni postime dhe mesazhe nė Forum-Al.
Regjistrohu
Pėrgjigje
 
Mundėsitė nė temė
i vjetėr 27-08-2019, 06:44   #1
Mandi
ஜ۩۞۩ஜ
 
Avatari i Mandi
 
Data e antarėsimit: Feb 2009
Vendndodhja: €
Posts: 7,187
Thanks: 6,842
Thanked 3,176 Times in 1,302 Posts
Shuma e pikėve qė jep: 100
Mandi i pazėvėndėsueshėmMandi i pazėvėndėsueshėmMandi i pazėvėndėsueshėmMandi i pazėvėndėsueshėmMandi i pazėvėndėsueshėmMandi i pazėvėndėsueshėmMandi i pazėvėndėsueshėmMandi i pazėvėndėsueshėmMandi i pazėvėndėsueshėmMandi i pazėvėndėsueshėmMandi i pazėvėndėsueshėm
Pse nuk mund tė harrohet Tiananmeni



Nga Chris Patten

Tridhjetė vjet mė parė, ndodhesha nė Pekin si ministėr i Zhvillimit i Britanisė sė Madhe, pėr takimin vjetor tė Bankės Aziatike pėr Zhvillim. Por, ajo qė ndodhi nė atė mbledhje – duke pėrfshirė edhe uljen pėr herė tė pare nė tryezė tė njė delegacioni nga Tajvani – u eklipsua nga ajo qė po ndodhte nė gjithė qytetin.

Dhe ajo qė ndodhi nė Kinė nė vitin 1989, vazhdon tė rezonojė shumė edhe sot, dhe jo mė pak edhe nė Hong Kong. Ngjarja kryesore nė Pekin nė fund tė majit tė atij viti, duhej tė ishte njė vizitė shtetėrore e udhėheqėsit tė Bashkimit Sovjetik, Mikhail Gorbaēov.

Udhėheqja kineze, ishte entuziaste t’i tregonte atij se si njė regjim komunist, drejtonte njė vend tė madh, nė krahasim me shpėrbėrjen qė ndodhi nė Bashkimin Sovjetik nėn Perestrojkėn. Por, ashtu si shfaqja e papritur e njė zjarri, pati njė shpėrthim gati festiv tė dėshirės pėr liri, qė habiti tė dyja palėt.

Tė nxitur nga protestat e studentėve, shumica e popullsisė sė Pekinit, nisi tė dilte nė rrugė pėr tė kėrkuar mė shumė liri, dhe njė llogaridhėnie mė demokratike. Shfaqja e fuqisė sė njerėzve tė thjeshtė, u pėrhap edhe nė qytete tė tjera. Ajo ishte masive dhe spontane. Dhe askush – as regjimi dhe as demonstruesit – dukej se nuk e dinte se ēfarė tė bėnte mė pas.

Si delegacion i ministrave tė zhvillimit, ne takuam Sekretarin e Pėrgjithshėm tė Partisė Komuniste – politikanin simpatik reformator, Zhao Zijang. Ai shprehu keqardhje pėr disa nga argumentet dhe ankesat e demonstruesve, dhe mė pas shkoi nė Sheshin Tiananmen, pėr t’ua thėnė kėtė personalisht edhe studentėve.

Siē ndodh shpesh me lėvizjet masive tė protestave, studentėt u ndanė mes atyre qė e cilėsonin kompromisin me autoritetet si njė dorėzim, dhe atyre qė besonin se zgjedhja e lirshme pėr t’u rikthyer nė punė ose studime, do t’u siguronte njė nivel tė lartė moral pėr tė ardhmen.

Ne e dimė se ēfarė ndodhi mė pas. Fanatikėt me tė moshuar nė udhėheqjen komuniste, u tmerruan se po e humbnin kontrollin e tyre.

Ata zbritėn tanket nė rrugė, dhe Ushtria Ēlirimtare Popullore, masakroi njerėzit qė nė fakt duhej tė mbronte. Asnjė incident, nuk e tregon mė sė miri dallimin vendimtar midis Partisė Komuniste tė Kinės (CPC) dhe qytetėrimit tė madh tė Kinės.

Nėse dėgjon udhėheqėsit komunistė kinezė, partia e mishėron atė qytetėrim 4.000-vjeēar. Nė fakt nuk ėshtė kėshtu. Kush ishte pėrgjegjės pėr vrasjen e pronarėve tė tokave, pas revolucionit komunist tė vitit 1949? Kush duhet tė mbahet pėrgjegjės pėr dėshtimin e Hopi tė Madh Pėrpara dhe Zija e Madhe tė Bukės qė e pasoi? Kush e nxiti Revolucionin Kulturor, me dhunėn e tij masive qė e shoqėroi?

Nuk ėshtė pėr t’u habitur qė Partia Komuniste Kineze, ėshtė pėrpjekur shumė qė tė zhdukė nga kujtesa publike masakrėn e Sheshit Tiananmen. Historia – pėrfshirė edhe tmerret e sundimit tė Mao Ce Dunit – ėshtė njė “substancė” shumė e paqėndrueshme pėr diktaturėn kineze.

Krerėt komunistė tė Kinės, e cilėsojnė sistemin e tyre tė qeverisjes si njė model pėr vendet e tjera. Por, si mundet qė njė regjim tė jetė i bindur nė qėndrueshmėrinė e vlerave dhe metodave tė tij, nėse ai ka frikė nga e kaluara e vet?

Shumė prej nesh, mendonin se Kina, duke u bėrė me e pasur, dhe duke rimarrė njė rol qendror nė ēėshtjet botėrore, ngadalė por nė mėnyrė tė pashmangshme, do tė pėrqafonte tė njėjtat aspirata, si dhe shumė shoqėri tė tjera: njė llogaridhėnie mė tė madhe, lirinė e gjithcesilit pėr tė folur si dėshiron, dhe sundim tė ligjit, kur subjekt tė ishin edhe mė tė fuqishmit.

Megjithatė, presidenti Xi Jinping, po pėrpiqet ta varrosė kėtė ide, duke rikonfirmuar kontrollin e partisė mbi ēdo aspekt tė qeverisjes, duke burgosur avokatėt dhe aktivistėt e tė drejtave tė njeriut, duke goditur grupimet fetare, duke burgosur qindra mijėra ujgurė nė kampet e “ri-arsimimit’ nė rajonin e Xinjiangut, si dhe kėrcėnuar gjithnjė e mė shumė me luftė Tajvanin.

Kėtė sjellje e kemi parė edhe ndaj Hong Kongut.

Kina komuniste, nėnshkroi njė traktat ndėrkombėtar pėr tė respektuar shkallėn e lartė tė autonomisė, lirisė dhe sundimit tė ligjit tė Hong Kongut pėr 50 vitet e ardhshme, qė nė momentin kur rifitoi sovranitetin mbi qytetin nė vitin 1997. Pėr mė shumė se njė dekadė nga ai moment, gjėrat shkuan shumė mirė, edhe pse Kina u tėrhoq nga disa premtime pėr zhvillimin demokratik.

Por, me konsolidimin e fuqisė absolute tė Xi-sė, gjėrat kanė ndryshuar. Kohėt e fundit, akuzat e vjetra tė cėnimit tė rendit publik, janė pėrdorur pėr tė ndjekur penalisht aktivistėt e demokracisė nė Hong Kong, me synim mbylljen e gojės sė tyre. Qeveria lokale, duket se po merr gjithnjė e mė shumė udhėzime nga regjimi i Pekinit, dhe aktivistėt e tij komunistė tė Frontit tė Bashkuar.

Qasja e ashpėr e qeverisė kineze, ka nxitur thirrje tė forta – qė nuk ishin dėgjuar asnjėherė kur qyteti u qeveris nga njė fuqi koloniale e largėt – pėr pavarėsinė e Hong Kongut. Goditja e fundit e lirisė dhe identitetit tė Hong Kongut, ėshtė ligji i qeverisė lokale pėr tė lejuar ekstradimin e tė dėnuarve nė Kinė – njė mundėsi qė unė do ta pėrjashtoja vetėm disa muaj mė parė.

Qeveria pretendon, pa asnjė fakt, se dėshiron thjeshte tė mbyllė njė shteg. Por, refuzimi i Hong Kongut pėr tė ekstraduar njerėzit nė territorin e Kinės, ka qenė objekt i vazhduesėm pėrplasjesh midis njė qyteti qė ėshtė subjekt i sundimit tė ligjit, dhe njė vendi qė sundohet me dorė tė hekurt, ku nuk ka njė dallim real midis gjykatave, udhėheqjes sė partisė, dhe shėrbimeve tė sigurisė.

Ky ndryshim kėrcėnues nė ligjin pėr ekstradimet, ka ēuar nė protestė avokatėt, dhomat e tregtisė, dhe tė njė numri qeverish. Njė rrezik, i theksuar tashmė nė Kongresin Amerikan, ėshtė se nėse Hong Kongu trajtohet si Shenzheni apo Shanghai, atėherė po kėshtu do tė trajtohet nė kėtė mėnyrė, edhe nė aspektin e ekonomisė dhe tregtisė.

Dhe Hong Kongu duhet tė bėjė gjithēka, pėr tė mos u pėrfshirė nė luftėrat tregtare midis Kinės dhe Shteteve tė Bashkuara. Megjithatė, Hong Kongu ėshtė i ndryshėm nga Kina kontinentale. Natėn e 4 qershorit, siē ka ndodhur ēdo vit qė nga viti 1990, mė shumė se 100.000 njerėz do tė marrin pjesė nė njė protestė me ndezje qirinjsh, pėr tė shėnuar pėrvjetorin e shtypjes brutale tė demonstratave tė vitit 1989 nė Pekin. Tė paktėn nė kėtė qytet ende tė lirė, masakra e Tiananmenit nuk ėshtė harruar. Le tė shpresojmė, qė qeveria e Hong Kongut tė mos pėrpiqet tė ndjekė penalisht organizatorėt e tubimit, me akuzėn e komplotit.

Shėnim: Chris Patten, ishte guvernatori i fundit britanik i Hong Kongut. Ai ka mbajtur edhe postin e komisionerit tė BE-sė pėr ēėshtjet e jashtme, dhe ėshtė aktualisht kancelar i Universitetit tė Oksfordit.

“Project Syndicate”
__________________

🖤 (2)
Mandi nuk ndodhet nė linjė   Pėrgjigju pėrmes citimit
i vjetėr 27-08-2019, 10:40   #2
Kasėmi
V.I.P
 
Data e antarėsimit: Aug 2019
Posts: 759
Thanks: 40
Thanked 282 Times in 152 Posts
Shuma e pikėve qė jep: 4
Kasėmi ėshtė vėrtetė talentėKasėmi ėshtė vėrtetė talentėKasėmi ėshtė vėrtetė talentėKasėmi ėshtė vėrtetė talentė
Re: Pse nuk mund tė harrohet Tiananmeni

Me heronj pa heronj Kina ka ec shume perpara. Djali i tezes sime vajti e mori nje kineze ne Londer. Pika mua e pika tya.
Kasėmi nuk ndodhet nė linjė   Pėrgjigju pėrmes citimit
i vjetėr 27-08-2019, 11:38   #3
Pirati
Aga i Lugines
 
Avatari i Pirati
 
Data e antarėsimit: Sep 2010
Posts: 9,496
Thanks: 4,152
Thanked 4,495 Times in 3,000 Posts
Shuma e pikėve qė jep: 235
Pirati i pazėvėndėsueshėmPirati i pazėvėndėsueshėmPirati i pazėvėndėsueshėmPirati i pazėvėndėsueshėmPirati i pazėvėndėsueshėmPirati i pazėvėndėsueshėmPirati i pazėvėndėsueshėmPirati i pazėvėndėsueshėmPirati i pazėvėndėsueshėmPirati i pazėvėndėsueshėmPirati i pazėvėndėsueshėm
Re: Pse nuk mund tė harrohet Tiananmeni

Citim:
Postimi origjinal ėshtė bėrė nga Kasėmi Shiko postimin
Me heronj pa heronj Kina ka ec shume perpara. Djali i tezes sime vajti e mori nje kineze ne Londer. Pika mua e pika tya.
ate kinezen, per guzhinjere e mori ai teze djali ? se ne Dhundon po i kerkonin me te modhe kinezet.
__________________
...Good sense of humor, dirty mind, and a beautiful heart = Deadly Combination!
Pirati nuk ndodhet nė linjė   Pėrgjigju pėrmes citimit
i vjetėr 27-08-2019, 15:44   #4
Kasėmi
V.I.P
 
Data e antarėsimit: Aug 2019
Posts: 759
Thanks: 40
Thanked 282 Times in 152 Posts
Shuma e pikėve qė jep: 4
Kasėmi ėshtė vėrtetė talentėKasėmi ėshtė vėrtetė talentėKasėmi ėshtė vėrtetė talentėKasėmi ėshtė vėrtetė talentė
Re: Pse nuk mund tė harrohet Tiananmeni

Citim:
Postimi origjinal ėshtė bėrė nga Pirati Shiko postimin
ate kinezen, per guzhinjere e mori ai teze djali ? se ne Dhundon po i kerkonin me te modhe kinezet.
Di qe e mori per parą se kishte nje lokal te madh qinezja. Zuzar hesapi.
🖤 (1)
Kasėmi nuk ndodhet nė linjė   Pėrgjigju pėrmes citimit
i vjetėr 27-08-2019, 17:03   #5
doganieri
V.I.P
 
Data e antarėsimit: Jan 2013
Posts: 799
Thanks: 0
Thanked 181 Times in 149 Posts
Shuma e pikėve qė jep: 10
doganieri ėshtė vėrtetė talentėdoganieri ėshtė vėrtetė talentėdoganieri ėshtė vėrtetė talentėdoganieri ėshtė vėrtetė talentė
Re: Pse nuk mund tė harrohet Tiananmeni

Qin,e,ze? , apo cinimacine?
doganieri nuk ndodhet nė linjė   Pėrgjigju pėrmes citimit
i vjetėr 27-08-2019, 18:55   #6
Kasėmi
V.I.P
 
Data e antarėsimit: Aug 2019
Posts: 759
Thanks: 40
Thanked 282 Times in 152 Posts
Shuma e pikėve qė jep: 4
Kasėmi ėshtė vėrtetė talentėKasėmi ėshtė vėrtetė talentėKasėmi ėshtė vėrtetė talentėKasėmi ėshtė vėrtetė talentė
Re: Pse nuk mund tė harrohet Tiananmeni

Tani eshte bere voriopiluriote nga Londra... shkurt dhundineze
🖤 (1)
Kasėmi nuk ndodhet nė linjė   Pėrgjigju pėrmes citimit
Pėrgjigje

Mundėsitė nė temė

Rregullat e postimim
You may not post new threads
You may not post replies
You may not post attachments
You may not edit your posts

BB kodi ėshtė ndezur
Smiliet janė ndezur
Kodi [IMG] ėshtė ndezur
Kodi HTML ėshtė fikur